Reaktif bedel ne zaman ödenir
Eşik aşılırsa ceza aşan kısma değil, ölçülen TÜM reaktif enerjiye uygulanır — en sık yanlış bilinen kural.
Dayanak
EPDK 5999-3 sayılı Kurul Kararı — Tarife Uygulamalarına İlişkin Usul ve Esaslar (RG 31/12/2015-29579) · MADDE 13 — reaktif enerji tarifesi (muafiyet, oranlar, faturalama)
Aynı Kurul Kararı · MADDE 10/(2)(ç) — reaktif enerji bedeli tanımı
Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği (RG 19/6/2020-31160) · MADDE 9/(2) — reaktif maliyetinin dağıtım bedeline dahil olması
Son doğrulama
4 Ağu 2026
Son değişiklik
Kayıt yok
Kısa cevap
herkes
Motor, trafo ve balast gibi endüktif yükler şebekeden reaktif enerji çeker. Bu enerji iş üretmez ama hattı ve trafoyu meşgul eder; bu yüzden aktif enerjiye oranı için bir sınır konur.
Sınırın altında kalırsanız bedel yoktur. Yani reaktif bedel, tamamen önlenebilir bir kalemdir — faturanızda görünüyorsa bir şey ayarlanmamış demektir.
"Az aştım" diye bir şey yoktur. Sınır aşılırsa çekilen reaktif enerjinin tamamı faturalanır, yalnız aşan kısım değil. Mevzuatın kendi ifadesiyle: *"Bu sınır aşılırsa, çekilen reaktif enerjinin tamamına (endüktif sayaçta ölçülen değer) reaktif enerji tarifesi uygulanır."* (MADDE 13/(4))
Ne yapmalı
karar veren
Ceza kesildiyse geç kalınmıştır. Asıl karar izleme bandındayken verilir: kompanzasyon bakımı mı, kademe ayarı mı, yoksa boşta çalışan bir kondansatör mü.
Endüktif aşım — genellikle kompanzasyon yetersizliği. Yükle birlikte artar, gündüz vardiyasında belirginleşir.
Kapasitif aşım — genellikle kompanzasyonun fazla çalışması. Tesis boşken (gece, tatil, hafta sonu) ortaya çıkar; kondansatörün devreden çıkmaması tipik sebeptir.
İkisi birden aşılırsa en yüksek değeri kaydeden sayacın tamamı faturalanır (MADDE 13/(6)) — iki ayrı ceza değil, en büyüğü.
Bir istisna vardır ve bilinmesi para kazandırır: kompanzasyon tesisindeki arıza kaynaklı ihlal takvim yılında bir kez olursa faturalamada dikkate alınmaz (MADDE 13/(2)). Arızayı belgelemek bu yüzden önemlidir.
Nasıl hesaplanır
uzman
Oranlar kurulu güce göre ikiye ayrılır. Aşağıdaki değerler Kurul Kararının MADDE 13/(3) metninden birebir alınmıştır.
Kurulu güç
Endüktif sınır
Kapasitif sınır
50 kVA'nın altında
aktif enerjinin %33'ü
aktif enerjinin %20'si
50 kVA ve üstünde
aktif enerjinin %20'si
aktif enerjinin %15'i
Kimler muaf: mesken aboneleri, aydınlatma aboneleri, tek fazdan beslenen aboneler ve bağlantı gücü 9 kW ve altında olanlar (MADDE 13/(1)).
Günlük oran temiz görünüp aylık birikim sınırı aşabilir; fatura aylık orana bakar. Billgy ikisini ayrı ölçer ve ayrı alarm üretir — günlük olan erken uyarıdır, aylık olan faturayı belirler.
Bu konu hangi ekranda
İlgili maddeler